Η Παγκόσμια Ημέρα Ατόμων με Αναπηρία θεσπίστηκε από τα Ηνωμένα Έθνη το 1992. Εορτάζεται παγκοσμίως με σκοπό την προώθηση της κατανόηση σε θέματα αναπηρίας και την κινητοποίηση για δράσεις υπέρ των δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία σε κάθε επίπεδο της κοινωνικής, πολιτικής και πολιτιστικής ζωής. Η αρχική της ονομασία ήταν «Παγκόσμια Ημέρα Ατόμων με Ειδικές Ανάγκες», η οποία μετονομάστηκε στις 18 Δεκεμβρίου του 2007 από την General Assemblyresolution (62/127) σε «Παγκόσμια Ημέρα Ατόμων με Αναπηρία» (el.wikipedia.org), (http://www.un.org/disabilities/default.asp?id=109).

Περίπου το 10% των ατόμων παγκοσμίως (περίπου650 εκ. άνθρωποι) ζουν με κάποιο είδος αναπηρίας. Ωστόσο, σε όλον τον κόσμο, τα συγκεκριμένα άτομα αντιμετωπίζουν εμπόδια στη συμμετοχή τους στην κοινωνία, καθώς δεν τους δίνονται ευκαιρίες για συμμετοχή, τόσο στην κοινωνική, όσο και στην πολιτική και πολιτιστική ζωή. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να περιθωριοποιούνται και να μην έχουν τη δυνατότητα να εκφραστούν ελεύθερα.

Η UNESCO μέσω των ερευνών της έχει αποκαλύψει πως το 80% των ατόμων με αναπηρία ζουν σε φτωχές, υποανάπτυκτες χώρες, γεγονός που κάνει τη ζωή τους ακόμη πιο δύσκολη. Παρά το γεγονός ότι σε μια ανεπτυγμένη χώρα το άτομο με αναπηρία έχει περισσότερες ευκαιρίες και μέσα για να ενταχθεί στην κοινωνία, η UNESCO αποκαλύπτει ότι το 90% αυτών που ζουν σε ανεπτυγμένες χώρες δεν πηγαίνει σχολείο και αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα στην καθημερινότητα του (http://www.un.org/disabilities/default.asp?id=109).

Έχουν γίνει κατά καιρούς έρευνες από διάφορους εθνικούς και διεθνείς φορείς για την περιθωριοποίηση των άτομα με αναπηρία. Ανεξάρτητα από στατιστικές, αριθμούς, αποδεικτικά στοιχεία βασισμένα σε επιστημονικές, κοινωνικές έρευνες, ο καθένας μας μπορεί να παρατηρήσει καθημερινά τις δυσκολίες ενός ατόμου με αναπηρία, αλλά και τον αποκλεισμό του από την κοινωνία.

Ξεκίνησε αρχικά να αναρωτιέσαι αν έχεις δει να εργάζονται άτομα με κινητικά προβλήματα, όρασης ή κάποιου είδους αναπηρίας τουλάχιστον εμφανούς. Έχεις αναρωτηθεί γιατί στη σχολή που φοιτάς δεν έχεις παρατηρήσει άτομα ‘’διαφορετικά’’ από τα ‘’συνηθισμένα’’; Έχεις παρατηρήσει να βάζουν υποψηφιότητα σε βουλευτικές εκλογές άτομα με κάποια αναπηρία; Μην αναρωτιέσαι και μην έχεις τύψεις γιατί δεν φταις εσύ! Μπορείς να κάνεις κάτι πιο εύκολο.

Αφιέρωσε μια ημέρα από τη ζωή σου, μπορείς να επιλέξεις την 3η Δεκεμβρίου κάθε χρόνο, προσπαθώντας να βιώσεις καθημερινές δυσκολίες με τις οποίες έρχονται αντιμέτωπα τα εν λόγω άτομα. Ξεκίνησε από το σπίτι σου. Κλείσε για μισή ώρα τα μάτια σου (χωρίς να ‘’κλέβεις’’) και προσπάθησε να κάνεις όσα συνηθίζεις να κάνεις (μαγείρεμα, ‘’φασίνα’’, μπάνιο κλπ). Δύσκολο εεε; Και μην ξεχνάς τη διαφορά που έχεις με έναν τυφλό, καθώς εσύ γνωρίζεις από πριν που είναι το κάθε πράγμα μέσα στο σπίτι σου. Σκέψου πόσες φορές δεν έχεις καταφέρει να βρεις τα κλειδιά σου ούτε με τα μάτια ανοιχτά!

Προσπάθησε επίσης να περπατήσεις στο κέντρο της Αθήνας με κλειστά μάτια κρατώντας ένα μπαστούνι ή να μετακινηθείς με ένα αναπηρικό αμαξίδιο (λιγάκι ανέφικτο, το ξέρω) ή κρατώντας ένα καρότσι (με ψώνια καλύτερα και όχι με μωρό) ίσως. Ακόμη και σε μέρη που έχουν δημιουργηθεί ειδικές πλάκες για την καθοδήγηση των τυφλών ή ράμπες για τους κινητικά ανάπηρους, πίστεψέ με πως είτε θα βρεθείς επάνω σε περίπτερο λόγω κακής τοποθέτησης των πλακών, είτε δε θα μπορείς να ανέβεις το πεζοδρόμιο εξαιτίας παρκαρισμένων αυτοκινήτων, δέντρων που βρίσκονται σε ακατάλληλη θέση κλπ.

Αν τελικά καταφέρεις να παραμείνεις σωματικά, αλλά και ψυχικά σώος, για προσπάθησε να πας σε μια δημόσια υπηρεσία, στο supermarket ή σε οποιοδήποτε κατάστημα θέλεις. Λες να καταφέρεις να εξυπηρετηθείς; Μην είσαι και τόσο σίγουρος, ότι το μόνο πράγμα που θα σε καθυστερήσει θα είναι η ουρά των πολιτών (στις δημόσιες υπηρεσίες) ή οι βιαστικοί καταναλωτές που μπορεί να σκουντουφλήσουν επάνω σου. Το ζητούμενο είναι να καταφέρεις απλά να μπεις στον χώρο!

Όσες δυσκολίες θα αντιμετωπίσεις κάνοντας αυτά είναι σταγόνα στον ‘’ωκεανό των δυσκολιών’’ που αναγκάζονται να κολυμπήσουν καθημερινά τα άτομα με αναπηρία. Κυνικό ή μήπως ρεαλιστικό;

 

Νατάσα Κορτέση

Κοινωνική λειτουργός