1. NASA: Το 2024 θα προσγειωθεί η πρώτη γυναίκα στη Σελήνη

Θα είναι η πρώτη φορά από το 1972 που θα σταλούν άνθρωποι στη Σελήνη (από την τελευταία επανδρωμένη διαστημική αποστολή «Απόλλων» της NASA).

Η NASA αποκάλυψε το πρόγραμμα Artemis πέρυσι όταν γνωστοποίησε τα σχέδια της για να στείλει τον «επόμενο άνδρα και τη πρώτη γυναίκα» στη Σελήνη το 2024.

Αρχικά το πρώτο ζευγάρι Αμερικανών αστροναυτών αναμένεται να μείνει περίπου μια εβδομάδα στο φεγγάρι, υπερδιπλάσιο χρόνο από ό,τι τα πληρώματα των αποστολών «Απόλλων» πριν μισό αιώνα, τα οποία διέθεταν φορητά δοσίμετρα ακτινοβολίας. Αν και όταν δημιουργηθεί κάποια βάση στη Σελήνη, οι αποστολές θα διαρκούν ένα έως δύο μήνες.

Το επόμενο βήμα για τη NASA θα είναι η αποστολή αστροναυτών στον Άρη μέσα στη δεκαετία του 2030.

2. H ακτινοβολία στη Σελήνη είναι 200 φορές μεγαλύτερη από ότι στη Γη

Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη, 2,6 φορές μεγαλύτερα είναι τα επίπεδα ακτινοβολίας στην επιφάνεια της Σελήνης σε σχέση με αυτά του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού. Οι επόμενοι αστροναύτες στη Σελήνη θα χρειασθούν αυξημένα μέτρα προφύλαξης.

Τα φορτισμένα σωματίδια της διαστημικής ακτινοβολίας προέρχονται από δύο βασικές πηγές: τις ισχυρές ηλιακές εκλάμψεις που βομβαρδίζουν περιοδικά τη Σελήνη και το συνεχή βομβαρδισμό κοσμικών ακτίνων από το βαθύ διάστημα.Η διαστημική ακτινοβολία, η οποία αποτελείται από φορτισμένα σωματίδια μπορεί να διαπεράσει το ανθρώπινο δέρμα και να προξενήσει βλάβες στο DNA και καρκίνο.

Σε αντίθεση με τη Γη, η Σελήνη δε διαθέτει μαγνητικό πεδίο που να την προστατεύει από την ηλιακή και κοσμική ακτινοβολία. Επιπλέον, υπάρχει ο κίνδυνος από τις ακτίνες-γάμα που παράγονται από τις αλληλεπιδράσεις ανάμεσα στη διαστημική ακτινοβολία και στο σεληνιακό έδαφος.

Τα επίπεδα ακτινοβολίας αναμένεται να είναι μικρότερα μόνο κοντά στα τοιχώματα των βαθειών κρατήρων της.

3. Ο ακραίος πλανήτης LTT 9779b ή «Καυτός Ποσειδώνας»

Η θερμοκρασία στον πλανήτη υπολογίζεται στους 3.200 βαθμούς Κελσίου (σε τέτοιες θερμοκρασίες μέταλλα όπως ο σίδηρος λιώνουν και μετατρέπονται σε αέριο).Ο πλανήτης βρίσκεται τόσο κοντά στο άστρο του που η περιστροφή του γύρω από αυτό διαρκεί μόλις 19 ώρες.Έχει βάρος διπλάσιο του Ποσειδώνα και εκτιμάται πως διαθέτει έναν γιγαντιαίο πυρήνα μάζας περίπου 28 φορές όσο αυτή της Γης και μιαν ατμόσφαιρα που αποτελεί περίπου το 9% της συνολικής πλανητικής μάζας.To ίδιο το σύστημα είναι ηλικίας περίπου δύο δισεκατομμυρίων ετών και λόγω της τρομερής ακτινοβολίας είναι απορίας άξιο πώς μπόρεσε να κρατήσει την ατμόσφαιρά του για τόσο πολύ.Τα αποτελέσματα της έρευνας παρουσιάζονται στο NatureAstronomy. Ο LTT 9779 είναι ένα άστρο σαν τον ήλιο μας, σε απόσταση 260 ετών φωτός, πλούσιο σε μέταλλα, με διπλάσιο σίδηρο στην ατμόσφαιρα. Ο πλανήτης LTT 9779b βρίσκεται στην «έρημο του Ποσειδώνα»- μια περιοχή συνήθως χωρίς πλανήτες. Αν και οι παγωμένοι γίγαντες είναι συχνοί, ο σχηματισμός τους δεν απαντά τόσο κοντά στα άστρα.

4. Moonranger: Αυτόνομο ρομπότ για αναζήτηση πάγου και σπηλαίων στη Σελήνη

Συμφωνία για την κατασκευή ενός ρομποτικού οχήματος που θα μπορούσε να αποσταλεί και προσεδαφιστεί στη Σελήνη ακόμα και το 2021, έκλεισε η NASA.To συγκεκριμένο όχημα με το όνομαMoonRanger θα έχει μέγεθος βαλίτσας και το βάρος του στη Γη θα είναι περίπου 10 κιλά. Προορίζεται να είναι ταχύ και αυτόνομο ώστε να μπορεί να πραγματοποιεί εξερευνητικές αποστολές μεγάλης εμβέλειας μέσα σε μιαν εβδομάδα: τόσο είναι το χρονικό διάστημα κατά το οποίο ένα ρομπότ μπορεί να επιχειρεί στη Σελήνη πριν την έλευση της σεληνιακής νύχτας και των πολύ χαμηλών θερμοκρασιών της, που μπορούν να προκαλέσουν ζημιά στα ηλεκτρονικά του συστήματα.

Το όχημα είναι σχεδιασμένο για την παραγωγή λεπτομερών 3D χαρτών του εδάφους της Σελήνης και θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την εξερεύνηση των πολικών περιοχών για ίχνη πάγου ή κρατήρων/ λάκκων για εισόδους σε σεληνιακά σπήλαια.

Ένα τέτοιο όχημα είναι πολύ μικρό για να μπορεί να φέρει σύστημα τηλεπικοινωνιών αρκετά ισχυρό για να επικοινωνεί απευθείας με τη Γη. Αυτό σημαίνει πως πρέπει να μπορεί να πλοηγείται αυτόνομα, να ενεργεί αυτόβουλα για τη συλλογή δεδομένων και να επιστρέφει στη σεληνάκατό του. Τα δεδομένα από τις εξερευνήσεις του θα αναμεταδίδονται πίσω στη Γη όποτε επιστρέφει περιοδικά σε περιοχή εντός εμβέλειας επικοινωνίας με τη σεληνάκατο.

5. Σπάνιος τριπλός κρατήρας στην επιφάνεια του Άρη

Ο Άρης φέρει πολλούς κρατήρες στην επιφάνειά του λόγω πτώσεων αστεροειδών και κομητών. Το σκάφος Mars Express του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τον γειτονικό πλανήτη εδώ και χρόνια, ανακάλυψε έναν ασυνήθιστο τριπλό κρατήρα. Πρόκειται για τρεις κρατήρες που εν μέρει αλληλεπικαλύπτονται.Ο τριπλός κρατήρας, ο οποίος βρίσκεται στο νότιο ημισφαίριο του Άρη, εκτιμάται ότι δημιουργήθηκε πριν περίπου τέσσερα δισεκατομμύρια χρόνια, όταν ο «κόκκινος» πλανήτης βομβαρδίστηκε από τεράστιους αριθμούς αστεροειδών και κομητών. Αποτελείται από τρεις επιμέρους κρατήρες, εκ των οποίων ο μεγαλύτερος έχει διάμετρο 45 χλμ. και ο μικρότερος 28 χλμ. Η πιθανότερη εξήγηση για τη δημιουργία του τριπλού κρατήρα είναι ότι σε διαφορετικές χρονικές περιόδους τρία διαφορετικά σώματα (κομήτες ή αστεροειδείς) έπληξαν τον Άρη σχεδόν στο ίδιο σημείο.

Πηγές: Protothema.gr , www.naftemporiki.gr , www.esa.int/, www.cam.ac.uk, https://www.news247.gr

Μ.Χ.Αναγνωστοπούλου