1. Ζωή στον πλανήτη Άρη θα αναζητήσει το ρόβερ Perseverance και θα μελετήσει το είδος των πετρωμάτων. Η NASA επιβεβαίωσε ότι ξεκίνησε να μελετά την αρχαία λίμνη στον κρατήρα Jezero, εστιάζοντας τα επιστημονικά του όργανα σε βράχους.
Το ρόβερ έφθασε στον Άρη στις 18 Φεβρουαρίου 2021. Πρώτη αποστολή του ήταν η δοκιμή των οργάνων καθώς και η καταγραφή και μετάδοση δεδομένων για τις πτήσεις του ελικοπτέρου Ingenuity.
Κάνοντας χρήση των καμερών του, το Perseverance παίρνει φωτογραφίες πετρωμάτων στον πυθμένα του κρατήρα, που δισεκατομμύρια χρόνια πριν πιστεύεται ότι ήταν λίμνη. Οι πληροφορίες αυτές θα βοηθήσουν τους επιστήμονες να καταρτίσουν ένα χρονοδιάγραμμα για το πότε σχηματίστηκε η αρχαία λίμνη, πότε ξεράθηκε και πότε ξεκίνησε η συσσώρευση του ιζήματος στο Δέλτα που σχηματίστηκε στον κρατήρα.
Ένα λέιζερ που ονομάζεται Super Cam θα ανιχνεύσει τη χημεία τους. Οι επιστήμονες θεωρούν κομβικό το να απαντήσουν στο ερώτημα εάν τα πετρώματα είναι ιζηματογενή ή πυριγενή ή αν σχηματίζονται από ηφαιστειακή δραστηριότητα. Κάθε τύπος πετρώματος λέει μια διαφορετική ιστορία. Στα ιζηματογενή πετρώματα διατηρούνται απολιθώματα, δηλαδή σημάδια προηγούμενης ζωής. Τα πυριγενή πετρώματα βοηθούν στον προσδιορισμό του τρόπου και του χρόνου με τον οποίο σχηματίστηκε μια περιοχή. Το εγχείρημα είναι περίπλοκο καθώς τα βράχια γύρω από το Perseverance έχουν διαβρωθεί από τον άνεμο με την πάροδο του χρόνου και καλύπτονται με νεώτερη άμμο και σκόνη. Όταν οι επιστήμονες εντοπίσουν ένα κατάλληλο σημείο, μπορούν με τρυπάνι, να ισοπεδώσουν την επιφάνεια ενός βράχου για να αποκαλύψουν την εσωτερική δομή και σύνθεσή του. Τα δείγματα θα αποθηκευτούν σε ειδικούς σωλήνες, με στόχο να επιστρέψουν στη Γη και να εξεταστούν από κοντά.

2. Σε δίσκους γέννησης άστρων βρίσκεται η πηγή της ζωής; Οι επιστήμονες αναζητούν επί πολλά χρόνια χωρίς επιτυχία την πηγή της ζωής. Από τις πολλές θεωρίες, μία υποστηρίζει ότι η ζωή στη Γη δημιουργήθηκε εντός του πλανήτη μας και προτείνουν διάφορα σημεία που αυτό συνέβη, είτε στο εσωτερικό του πλανήτη, ή στους ωκεανούς, ή στις ηπείρους. .Άλλη λέει ότι τα δομικά υλικά της ζωής έφτασαν από το Διάστημα με κομήτες ή αστεροειδείς. Κατά μία τρίτη, τα δομικά υλικά της ζωής δηλαδή τα απαραίτητα χημικά στοιχεία, δημιουργούνται στα άστρα. Με δημοσίευσή τους στην επιθεώρηση «Nature Astronomy» αστρονόμοι υποστηρίζουν ότι εντόπισαν την πηγή της ζωής και αυτή η πηγή προϋπάρχει της γέννησης των άστρων. Οι ερευνητές έκαναν παρατηρήσεις σε νεαρά άστρα γύρω από τα οποία έχουν σχηματιστεί οι δίσκοι αερίων και σκόνης από τα υλικά των οποίων δημιουργούνται οι πλανήτες. Εντόπισαν σε αυτούς τους δίσκους μεθανόλη, ένα σύνθετο οργανικό μόριο. Δεδομενου ότι οι δίσκοι αερίων και σκόνης είναι πολύ θερμοί, ο σχηματισμός μεθανόλης δεν μπορεί να επιτευχθεί εκεί. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η μεθανόλη προέρχεται από τα νεφελώματα, η κατάρρευση των οποίων οδηγεί στη γέννηση των άστρων. Αυτό σημαίνει ότι στο διαστρικό διάστημα υπάρχει οργανική ύλη που παραμένει στις περιοχές γέννησης άστρων προσφέροντας πιθανά συστατικά για την ύπαρξη της ζωής στους πλανήτες που δημιουργούνται γύρω από τα άστρα. Αυτό που έχουν τώρα να κατανοήσουν οι επιστήμονες είναι το πώς καταφέρνουν να επιβιώνουν τα οργανικά υλικά του νεφελώματος από τη βίαιη διεργασία του σχηματισμού ενός άστρου και ενός δίσκου ύλης.

3. Αστρικά συστήματα που μπορούν να συντηρήσουν ζωή εντόπισε το τηλεσκόπιο Kepler της NASA. Πέντε συστήματα διπλών άστρων εντοπίστηκαν, το καθένα εκ των οποίων με έναν πλανήτη ικανό να υποστηρίξει κάποιου τύπου ζωή, λόγω του υγρού νερού στην επιφάνειά τους. Πιο προσιτή περίπτωση το Kepler 38 με δυο ήλιους, που βρίσκεται στα 4.000 έτη φωτός από τη Γη. Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν πληροφορίες σχετικά με τη μάζα των δύο άστρων, τη φωτεινότητά τους και τη θέση των πλανητών μέσα στο σύστημά τους για να προσδιορίσουν τη δυνατότητα φιλοξενίας ζωής. Ως κατοικήσιμοι, ορίζονται στην έρευνα των επιστημόνων του πανεπιστημίου Ιλινόις, οι πλανήτες που έχουν υγρό νερό, σε κάποιο σημείο στην επιφάνειά τους και ένα σύστημα από αυτά που ανακαλύφθηκαν, ταιριάζει στις προδιαγραφές.
Οι ερευνητές μελέτησαν τις επιπτώσεις των διπλών αστεριών και των πλανητών γιγάντων στις κατοικήσιμες ζώνες των εννέα συστημάτων που παρατηρήθηκαν από το τηλεσκόπιο Kepler. Κάθε ένα από τα συστήματα αυτά, είχε τουλάχιστον έναν μεγάλο πλανήτη τόσο μεγάλο όσο ο Ποσειδώνας στο δικό μας ηλιακό σύστημα και έχουν όλα δύο αστέρια, εκτός από το Kepler 64, το οποίο παρά το γεγονός ότι έχει τέσσερις ήλιους, θα μπορούσε να φιλοξενήσει έναν κατοικήσιμο βραχώδη κόσμο.
Το Kepler 38 αποτελεί ένα σύστημα δύο άστρων, περίπου 3.970 έτη φωτός μακριά από τη Γη, με ένα μεγάλο άστρο που φθάνει το 95% της μάζας του Ήλιου και ένα μικρότερο, στο 25%. Μέχρι τώρα, ένας πλανήτης στο μέγεθος του Ποσειδώνα έχει βρεθεί να κινείται σε τροχιά γύρω από το μεγαλύτερο άστρο του συστήματος, αλλά πιστεύεται ότι υπάρχουν περισσότεροι πλανήτες εντός της κατοικήσιμης ζώνης που δεν έχουν ακόμη ανακαλυφθεί.

4. Υποβρύχιο θα στείλει η NASA σε υπόγειους ωκεανούς πλανητών. Το Orpheus σχεδιάστηκε για να εξερευνήσει τους ωκεανούς στο ηλιακό μας σύστημα αναζητώντας εξωγήινη ζωή. Η Ευρώπη (παγωμένος δορυφόρος του Δία) και ο Εγκέλαδος (παγωμένος δορυφόρος του Κρόνου) διαθέτουν μεγάλους υπόγειους ωκεανούς. Ο Εγκέλαδος διαθέτει ευνοϊκές για την παρουσία της ζωής συνθήκες. Βέβαια οι ωκεανοί αυτοί βρίσκονται σε βάθη δεκάδων ή εκατοντάδων χλμ. κάτω από την επιφάνεια και θα πρέπει να βρεθεί τρόπος για να φτάσουμε σε αυτούς και να έχουμε τα μέσα για να τους εξερευνήσουμε. Με αυτό το όραμα το Εργαστήριο Αεριώθησης της NASA (JPL) ανέπτυξε τεχνολογία για ένα αυτόνομο υποβρύχιο εξερεύνησης που θα μπορούσε να σταλεί στους εξωγήινους ωκεανούς για να ανακαλύψει τί υπάρχει εκεί. Μέσα στο 2021 το υποβρύχιο Orpheus θα ταξιδέψει σε διάφορες αβύσσους της Γης για να δοκιμαστούν η ανθεκτικότητα αλλά και οι τεχνολογίες του. Το ρομπότ έχει εκτός των άλλων τη δυνατότητα να συλλέγει και να αναλύει το DNA των όντων με τα οποία έρχεται σε επαφή όπως επίσης να αναλύει δείγματα του νερού ή άλλων υλικών στο περιβάλλον που βρίσκεται. Το υποβρύχιο θα σταλεί σε βάθη 6.000 έως 11.000 μέτρων κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας όπου θα αντιμετωπίσει συνθήκες που θεωρητικά αναμένονται να υπάρχουν και στους υπόγειους εξωγήινους ωκεανούς. Όπως είναι ευνόητο τα αποτελέσματα των δοκιμών αναμένονται με μεγάλο ενδιαφέρον αφού εκτός των άλλων μπορεί να κάνει σημαντικές ανακαλύψεις για τον δικό μας πλανήτη.

Πηγές: www.protothema.gr, naftemporiki.gr.

Μ.Χ.Αναγνωστοπούλου