1.Ενδείξεις ζωής στην Αφροδίτη

Αμερικανοί επιστήμονες ανακάλυψαν φωσφίνη στα όξινα νέφη της Αφροδίτης, ένα αέριο που στη Γη παράγεται από μικρόβια σε αναερόβια περιβάλλοντα και που υποδηλώνει ότι στον πλανήτη ενδέχεται να κατοικούν μικρόβια. Η φωσφίνη ή φωσφάνιο είναι ανόργανη χημική ένωση, που περιέχει φωσφόρο και υδρογόνο, με μοριακό τύπο PH3 και πολύ τοξική για τον άνθρωπο.

Η μελέτη δημοσιεύτηκε στην επιστημονική επιθεώρηση Nature Astronomy. Για την ύπαρξη της ουσίας στην ατμόσφαιρα της Αφροδίτης η αστρονόμος Τζέιν Γκριβς του Πανεπιστημίου του Κάρντιφ, στην Ουαλία και οι συνάδελφοί της εξέτασαν την πιθανότητα να προήλθε από μη βιολογικές πηγές(ηφαίστεια, μετεωρίτες, κεραυνούς) και άλλες χημικές αντιδράσεις αλλά την απέκλεισαν.

Η Αφροδίτη είναι ο πλησιέστερος πλανήτης στη Γη. Έχει παρόμοια δομή αλλά είναι λίγο μικρότερη και καλύπτεται από πυκνή, τοξική ατμόσφαιρα που δεσμεύει τη θερμότητα. Η θερμοκρασία στην επιφάνειά της φτάνει τους 471 βαθμούς Κελσίου.

Ορισμένοι επιστήμονες υποψιάζονταν ότι τα νέφη στην ανώτερη ατμόσφαιρα της Αφροδίτης, όπου η θερμοκρασία είναι ήπια (περίπου 30 βαθμοί Κελσίου) μπορεί να περιέχουν μικρόβια που αντέχουν στο ακραίο, όξινο περιβάλλον. Το βασικό συστατικό των νεφών αυτών είναι  κατά 90%, το θειικό οξύ. Τα μικρόβια της Γης δεν αντέχουν σε τέτοια οξύτητα.

«Αν πρόκειται για μικροοργανισμούς, τότε θα έπρεπε να έχουν πρόσβαση στο ηλιακό φως και σε νερό και ίσως να ζουν σε υγρά σταγονίδια ώστε να μην αφυδατώνονται, όμως θα χρειάζονταν κάποιον άγνωστο μηχανισμό για να προστατευθούν από τη διάβρωση των οξέων», εξήγησε η Γκριβς.

Στη Γη, φωσφίνη παράγεται στις μονάδες επεξεργασίας λυμάτων, τα έλη, τους ορυζώνες, τα απόβλητα και την εντερική οδό πολλών ζώων.

Για την παραγωγή της, τα γήινα βακτήρια λαμβάνουν φώσφορο από ορυκτά ή βιολογικά υλικά και του προσθέτουν υδρογόνο.

«Κάναμε ό,τι καλύτερο μπορούσαμε για να εξηγήσουμε αυτήν την ανακάλυψη χωρίς να χρειάζεται να καταφύγουμε σε μια βιολογική διαδικασία. Με τις γνώσεις που έχουμε σήμερα για τη φωσφίνη, την Αφροδίτη και τη γεωχημεία, δεν μπορούμε να εξηγήσουμε την παρουσία της στα νέφη της Αφροδίτης. Αυτό δε σημαίνει ότι υπάρχει ζωή. Σημαίνει μόνο ότι με κάποια άγνωστη διαδικασία παράγεται φωσφίνη και ότι πρέπει να ξαναδούμε όσα γνωρίζουμε για την Αφροδίτη», τόνισε η μοριακή αστροφυσικός του MIT Κλάρα Σόουσα-Σίλβα.

Η επιφάνεια και η ατμόσφαιρα της Αφροδίτης περιέχουν οξυγονούχες ενώσεις που θα αντιδρούσαν πολύ γρήγορα με τη φωσφίνη και θα την κατέστρεφαν. «Κάτι πρέπει να τη δημιουργεί εξίσου γρήγορα με τον ρυθμό που καταστρέφεται», σχολίασε η Ανίτα Ρίτσαρντς, αστροφυσικός από το Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ.

Στο παρελθόν, ρομποτικά σκάφη έχουν επισκεφθεί την Αφροδίτη αλλά τώρα ίσως χρειάζεται να οργανωθεί μια νέα αποστολή για να επιβεβαιώσει την ύπαρξη ζωής.

2.Πλανήτες από διαμάντια

Πλούσιοι σε άνθρακα εξωπλανήτες, θα μπορούσαν να αποτελούνται από διαμάντια και πυρίτιο, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύτηκε στο The Planetary Science Journal.

«Οι εξωπλανήτες αυτοί δεν μοιάζουν με τίποτα που υπάρχει στο ηλιακό μας σύστημα» είπε ο επικεφαλής συντάκτης της έρευνας, Χάρισον Άλεν Σάτερ, του ASU.

Άστρα και πλανήτες σχηματίζονται από τα ίδια νέφη αερίων, οπότε οι συστάσεις τους είναι σε μεγάλο βαθμό παρόμοιες. Ένα άστρο με χαμηλότερη αναλογία άνθρακα προς οξυγόνο θα έχει πλανήτες σαν τη Γη, που αποτελούνται από πυριτικά και οξείδια, με πολύ μικρή περιεκτικότητα σε διαμάντια (η περιεκτικότητα της Γης σε διαμάντια εκτιμάται περίπου στο 0,001%). Ωστόσο εξωπλανήτες γύρω από άστρα με υψηλότερη αναλογία άνθρακα προς οξυγόνο από ό,τι ο ήλιος μας είναι πιο πιθανό να είναι πλούσιοι σε άνθρακα οπότε εάν υπήρχε νερό θα μπορούσαν να μετατραπούν σε διαμάντια και πυρίτιο.

Για να ελέγξουν την υπόθεσή τους, οι ερευνητές προσομοίωσαν το εσωτερικό εξωπλανητών Καρβιδίου (Καρβίδια είναι οι ενώσεις του άνθρακα με ηλεκτροθετικά στοιχεία, κυρίως μέταλλα), χρησιμοποιώντας υψηλή θερμοκρασία και πίεση. Όπως είχαν προβλέψει, το καρβίδιο του πυριτίου αντέδρασε με το νερό και μετατράπηκε σε διαμάντια και πυρίτιο.

Όσον αφορά το αν οι πλανήτες αυτοί θα ήταν κατάλληλοι για παρουσία ζωής, η έλλειψη γεωλογικής δραστηριότητας που τους χαρακτηρίζει, μπορεί να κάνει τη σύνθεση της ατμόσφαιράς τους αφιλόξενη.

3.Κάηκε στην ατμόσφαιρα δορυφόρος  μετά από 56 χρόνια σε τροχιά

H NASA είχε εκτοξεύσει τον δορυφόρο OGO-1 (Orbiting Geophysics Observatory 1) το 1964 για να  βοηθήσει την κατανόηση του μαγνητικού πεδίου γύρω από τη Γη. Ο OGO-1 ήταν ο πρώτος που εκτοξεύτηκε και  από το 1971 που αποσύρθηκε από την ενεργό υπηρεσία περιφερόταν άσκοπα γύρω από τον πλανήτη .

Κατά την  παραμονή σε τροχιά, τα σωματίδια της ατμόσφαιρας συγκρούονται συνέχεια με το σκάφος και το επιβραδύνουν, ακόμα και σε πολύ μεγάλα υψόμετρα, όπου η ατμόσφαιρα είναι αραιή. Η μείωση ταχύτητας έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση του υψομέτρου στο οποίο κινείται το διαστημόπλοιο, μέχρι που γίνεται η επανείσοδος στην ατμόσφαιρα.

Ο δορυφόρος (μάζας 487 κιλών) πραγματοποίησε επανείσοδο πάνω από το νότιο Ειρηνικό Ωκεανό  και κάηκε στην ατμόσφαιρα, χωρίς να υπάρξει κανένας κίνδυνος ή απειλή για ανθρώπους σύμφωνα με εκπρόσωπο της Αμερικανικής Διαστημικής Υπηρεσίας.

Οι κάτοικοι στο νησί της Ταϊτής είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν το θέαμα.

Οι εκτοξεύσεις των δορυφόρων OGO συνεχίστηκαν μέχρι το 1969, έτος κατά το οποίο τέθηκε σε τροχιά ο δορυφόρος OGO-5. Ωστόσο ο OGO-1 είχε τη μεγαλύτερη διάρκεια παραμονής στο διάστημα  καθώς όλοι οι επόμενοί του είχαν ήδη πραγματοποιήσει τις δικές τους επανεισόδους στην ατμόσφαιρα της Γης.

4. Έλληνες επιστήμονες μελετούν μετεωρίτη που ανακαλύφθηκε στην Ανταρκτική

Ο μετεωρίτης «AMU 17290», ηλικίας 4,5 δισεκατομμυρίων χρόνων -παλαιότερος ίσως και από τη Γη- προέρχεται από το ηλιακό νεφέλωμα και το αρχέγονο διάστημα και παραχωρήθηκε από τη NASA στο εργαστήριο του Έλληνα ορυκτολόγου και ειδικού στους μετεωρίτες, επίκουρου καθηγητή Ιωάννη Μπαζιώτη και την επιστημονική του ομάδα για να μελετηθεί.

«Αυτά που μελετούμε αυτή τη στιγμή στο εργαστήριό μας είναι μετεωρίτες της κατηγορίας των ανθρακούχων χονδριτών. Ένας από αυτούς είναι και ο μετεωρίτης που ανακάλυψα πριν από τρία χρόνια στην Ανταρκτική και τον οποίο έχουμε δανειστεί για μια πενταετία από την αμερικανική NASA. Ήδη έχουμε ανακαλύψει κάποια σημαντικά ορυκτά στο εσωτερικό του, τα οποία συνδέονται με χρόνο παλαιότερο της δημιουργίας της Γης», εξήγησε ο ίδιος στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Ο κ. Μπαζιώτης και η ομάδα του έχουν ήδη αρχίσει να δημοσιεύουν επιστημονικά δεδομένα εστιάζοντας την έρευνά τους στα δύστηκτα ορυκτά (ορυκτά που λυώνουν δύσκολα) που περιέχονται σε αυτό το μοναδικό μετεωρίτη.

«Τα δύστηκτα αυτά ορυκτά είναι σημαντικά καθώς αποτελούν τα πρώτα στερεά που δημιουργούνται στο ηλιακό μας σύστημα. Σχηματίζονται σε πολύ υψηλές θερμοκρασίες, που ξεπερνούν τους 1400-1450 βαθμούς Κελσίου. Περιέχουν χημικά στοιχεία όπως το αργίλιο, το ασβέστιο, το τιτάνιο, το μαγνήσιο. Η συνένωση αυτών των χημικών στοιχείων δίνει γένεση σε μοναδικά ορυκτά όπως το κορούνδιο, ο μελίλιθος, ο χιμπονίτης, ο περοφσκίτης και ο σπινέλιος. Το ιδιαίτερο με αυτά τα ορυκτά είναι, ότι σχηματίζονται, όχι μόνο σε πολύ υψηλές θερμοκρασίες, αλλά και σε εξαιρετικά χαμηλές πιέσεις. Ο χώρος σχηματισμού τους είναι το ηλιακό νεφέλωμα.Η Ανταρκτική αποτελεί μοναδικό τόπο για την ανακάλυψη μετεωριτών γιατί εκεί διατηρούν αναλλοίωτα τα αρχικά χαρακτηριστικά τους εξαιτίας της ελάχιστης υγρασίας που υπάρχει σε αυτή τη παγωμένη έρημο. Μέχρι σήμερα στην Ανταρκτική έχουν βρεθεί περισσότεροι από 24.000 μετεωρίτες στο πλαίσιο της χρηματοδοτούμενης από τη NASA αποστολής ANSMET και η μελέτη τους μας δίνει πληροφορίες για τη δημιουργία και εξέλιξη του ηλιακού μας συστήματος, των πλανητών, των δορυφόρων, των αστεροειδών», αναφέρει ο κ. Μπαζιώτης.

 

Μ.Χ. Αναγνωστοπούλου

Πηγές: Newsbomb.gr , News247.gr, naftemporiki.gr