napoleon-vonapartis

«Τα γράμματα του Ναπολέοντα παραμένουν πέρα από οτιδήποτε άλλο έχει γραφτεί για αυτόν, η καλύτερη σκιαγράφηση του χαρακτήρα του.»

J.M.Thomson

Γράμματα προς τον Ζοζέφ Φουσέ, υπουργό της αστυνομίας.

ΛΟΓΟΚΡΙΣΙΑ ΚΑΙ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ

Στον πολίτη Φουσέ, Υπουργό Αστυνομίας

Παρίσι, 5 Απριλίου του 1800

Οι Ύπατοι της Δημοκρατίαςεπιθυμούν οι Le Bien Informé,Hommes Libres και Défenseurs de la Patrie να σταματήσουν την κυκλοφορία, εκτός αν οι ιδιοκτήτες αναζητήσουν εκδότες καλού χαρακτήρα και ανεπηρέαστου πατριωτισμού. Πρέπει να επιμείνεις κάθε τεύχος αυτών των εφημερίδων να υπογράφεται από κάποιον αναγνωρισμένο εκδότη.

Πρέπει να δώσεις οδηγίες στην αστυνομική διεύθυνσηνα πάρει όλα τα αναγκαία μέτρα:

(1) Να εμποδίσει την αφισοκόλληση στους τοίχους του Παρισιού, ή το σκόρπισμα εφημερίδων ή παμφυλλάδων χωρίς την άδεια της αστυνομίας.

(2) Να εμποδίσει τους πωλητές του τύπου να πουλάνε οτιδήποτε αντίθετο στα ήθη, ή τη νπολιτική της Κυβέρνησης.

Η αστυνομική διεύθυνση πρέπει να απαγορεύσει την δημόσια ανακοίνωση οπουδήποτε θεατρικού έργου, εκτός αν ο διευθυντής του θεάτρου έχει άδεια από τον Υπουργό Εσωτερικών.

Οι Ύπατοι επιθυμούν να τους στείλετε, μέσα σε δέκα ημέρες, μια αναφορά,

(1) Σχετικάμε τον καλύτερο τρόπο να απαλλαχθεί το Παρίσι από τον μεγάλο αριθμό Ιταλών και ξένων προσφύγων που ζουν εδώ χωρίς κανένα μέσο επιβίωσης.

(2) Σχετικά με τα πιο κατάλληλα μέτρα γιανα εκδιωχθούν από τα εδάφη της Δημοκρατίας αυτοί οι μετανάστες που έχουνεπιστρέψει στo Διαμέρισμα της Σεν, είτε είναι είτε όχι υπό επιτήρηση, δεδομένου ότι δεν διεκδίκησαν νααφαιρεθούν από την λίστα προγραφής πριν το τέλος της 4ης Nivôse (25ηςΔεκεμβρίου).

(3) Σχετικά με τα ονόματα και τις διευθύνσεις ορισμένων 50 ατόμων, που συστηματικά ζουν μέσα από επαναστάσεις και συνεχώς αναστατώνουν το κοινό αίσθημα και σχετικά με τους τρόπους απαλλαγής του Παρισιού από αυτούς τους ανθρώπους, που πολλοί εξ αυτών πληρώνονται από ξένους, έχουν και ορισμένους οπαδούς και είναι στην ευχέρεια οποιουδήποτε τους δωροδοκήσει να διασαλευόσουν την δημόσια ειρήνη.

Τέλος, θα πρέπεινα ενημερώσετε τον κ. Πέιν ότι η αστυνομία έχει πληροφορίες για την μυστήριατου συμπεριφορά και πως στο πρώτο παράπονο θα σταλεί πίσω στην Αμερική, τηνχώρα στην οποία ανήκει.

[Ο Τομ Πέιν (Tom Payne) ήταν στην φυλακή κατά την διάρκεια της Τρομοκρατίας και απελευθερώθηκε τον Νοέμβριο του 1794. Επέστρεψε στην Αμερική το 1802 και πέθανε στην Νέα Υόρκη το 1804]

 

LÈSE-MAJESTÉ

Στον κ. Φουσέ

Ανάκτορα Φοντεμπλό , 12 Ιουλίου 1805

Ο βοηθός του αρτοποιού που προσέβαλε τον σκοπό στην πύλη των ανακτόρων του Κεραμεικού αξίζει σκληρή τιμωρία. Το μεθύσι δεν είναι δικαιολογία. Πρέπει να δικαστεί. Η αποτρόπαια πράξη του είναι η το χειρότερο έγκλημα που μπορεί να διαπράξει ένας  πολίτης…

joseph-fouche

Πορτρέτο του Joseph Fouché, Δούκα του Otranto (1759-1820)

Ο άσχημος Φουσέ, ένας από τους σημαντικότερους πολιτικούς της γαλλικής ιστορίας. Ο αυτοκράτορας του παρασκηνίου, θεωρείτε από ορισμένους ιστορικούς ένας από τους πιο ισχυρούς άνδρες της εποχής του, περισσότερο ισχυρός  ίσως και από αυτούς τους οποίους υπηρέτησε.

 

ΙΣΤΟΡΙΑ

Στον κ. Φουσέ

Ανάκτορα Σαιν-Κλωντ, 7 Μαίου του 1806

Ο Μιλό μόλις εξέδωσε τέταρτο τόμο, που περιέχει διάφορες ανοησίες που υποτιμούν τις νίκες μας. Αποτελεί υψίστη απρέπεια ένας αδαής σαν αυτόν γράφει με τόσο στόμφο για σύγχρονα γεγονότα. Σταμάτα την κυκλοφορία του βιβλίου…

 

ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΔΟΛΟΦΟΝΙΑΣ

Στον Κόμη Φουσέ,  Υπουργό της Αστυνομίας

Ανάκτορα Σένμπρουν, 12 Οκτωβρίου του 1809.

Σήμερα, κατά την διάρκεια της παρέλασης, ένας νεαρός άνδρας 17 ετών, γιος ενός Λιθουριανού ιερέα στην Ερφούρτη, προσπάθησε να με πλησιάσει. Τον συνέλαβαν οι φρουροί: η αγχώδης εμφάνισή του δημιούργησε υποψίες: τον έψαξαν και βρήκαν στην κατοχή του ένα στιλέτο. Διέταξα να τον φέρουν ενώπιον μου και ο άθλιος νεαρός, που έμοιαζε να είναι αρκετά μορφωμένος, μου είπε πως σκόπευε να με δολοφονήσει για να απαλλάξει την Αυστρία από την παρουσία των Γάλλων. Δεν έδειχνε να έχει σημάδια θρησκευτικού ή πολικού φανατισμού. Δεν ήταν σε θέση να καταλάβει πως ο Βρούτος ήταν δολοφόνος. Η κατάσταση αναστάτωσης στην οποία βρισκόταν με εμπόδισε να μάθω περισσότερα. Θα τον ανακρίνουν όταν θα είναι κρύος και πεινασμένος, αλλά είναι πιθανό να μην προκύψει τίποτα. Θα δικαστεί από το στρατοδικείο.  Ήθελα να σου αναφέρω αυτό το συμβάν, έτσι ώστε να μην θεωρηθεί πιο σοβαρό απ’ότι είναι. Ελπίζω να μην κυκλοφορήσει: εάν υπάρχει κάποια αμφιβολία θα ήταν απαραίτητο να τον χαρακτηρίζαμε τρελό. Αν δεν ακούσεις να συζητιέται, κράτα το ζήτημα αυστηρά για τον εαυτό σου. Το συμβάν δεν προκάλεσε σκάνδαλο στην παρέλαση. Ούτε που το πρόσεξα εγώ ο ίδιος.

Υ.Γ. – Το επαναλαμβάνω, και πρέπει να σου γίνει ξεκάθαρο. Δεν πρέπει να ειπωθεί λέξη για αυτό το ζήτημα.

***

Έχει πολύ μεγάλο ενδιαφέρον να αναλύσουμε μια άγνωστη πτυχή του χαρακτήρα του Ναπολέοντα μέσα από τις επιστολές του προς τον Υπουργό Αστυνομίας, Ιωσήφ Φουσέ. Ήδη από τα χρόνια της Υπατείας όπου ο Ναπολέοντας συν διοικούσε την Γαλλική Δημοκρατία, ως πρώτος Ύπατος παρουσιάζει έναν ιδιότυπο αυταρχισμό που ξεκινά με την φανερή λογοκρισία του τύπου και την τοποθέτηση  ανθρώπων φίλα προσκείμενων προς την κυβέρνηση ως διευθυντές εφημερίδων και παμφυλλάδων. Ο Φουσέ ως επικεφαλής της αστυνομίας αλλά και των μυστικών υπηρεσιών διατάσσεται  να φέρει εις πέρας αυτήν την εκκαθάριση του τύπου αλλά και του θεάτρου από φωνές αντίθετες από αυτήν της Κυβέρνησης αλλά και προσωπικά του Ναπολέοντα. Παρουσιάζεται επίσης έλλειψη ευαισθησίας σε ότι αφορά την αντιμετώπισή των Ιταλών προσφύγων γεγονός οξύμωρο μιας και ο ίδιος ο Ναπολέοντας ήταν Ιταλικής καταγωγής. Αντίθετα έμοιαζε να θέλει να αποτινάξει αυτό το κομμάτι από πάνω του ενισχύοντας με κάθε ευκαιρία τον γαλλικό σοβινισμό και πατριωτισμό και τονίζοντας την συνέχεια του κράτους και τις γαλλικής ιστορίας μέσω του προσώπου του.

Παρατηρείται επίσης μέσω του ύφους της  γραφής του αλλά και της αυστηρότητας με την οποία αντιμετωπίζει την παρανομία η στρατιωτικού τύπου ανατροφή και συμπεριφορά του. Η έλλειψη εμπιστοσύνης στους αξιωματούχους οδηγεί στην εμμονική μικρο διαχείριση και δείχνει έναν  χαρακτήρα που δίνει μεγάλη σημασία στην λεπτομέρεια αλλά και σε και σε κάθε τι που θεωρεί ότι επηρεάζει το σύνολο του οράματος του, την αναβίωση μιας άλλης Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Ως άλλος “Καίσαρας” έμοιαζε να φοβάται τους επίδοξους “Βρούτους” και φρόντιζε να τους έχει μονίμως υπό στενό και ασφυκτικό έλεγχο.

Η επιστολή του σχετικά με μια, από τις πολλές απόπειρες, κατά της ζωές  του παρουσιάζει εξαιρετικό ενδιαφέρον. Φανερώνει πως ο αυτοκράτορας ήθελε να παρουσιάζεται άτρωτος, αγαπητός και αποδεκτός ακόμα και εκεί που δεν ήταν. ‘Όπως οι Ρωμαίοι αυτοκράτορες και οι Αιγύπτιοι εξιδανίκευαν την εικόνα τους στα γλυπτά και την εικονογραφία έτσι και ο ίδιος αναλαμβάνει την υποδειγματική διαχείριση της δημόσιας εικόνας μέσα από προπαγανδιστικές δράσεις και ελέγχου του δημοσίου λόγου. Μια τόσο πετυχημένη διαχείριση και ωραιοποίηση που επηρεάζει ακόμα και σήμερα τον τρόπο με τον οποίο αναγιγνώσκουμε την προσωπικότητα του, μέσω της τέχνης, αρχιτεκτονικής και ιστοριογραφίας.

Ο μέλλον αυτοκράτορας θα θέσει την θεμέλιο λίθο για μια κοινωνία αρκετά συντηρητική, ελεγχόμενη με σχεδόν στρατιωτική πειθαρχία και πρωτοφανή λογοκρισία σε ότι αφορά τον τύπο, την τέχνη και την λογοτεχνία. Στις επιστολές του το ύφος του, σε αντίθεση με την σαγήνη και διπλωματία που χρησιμοποιεί σε άλλες επιστολές, θα εξελιχθεί σε έντονα προσωπικό και αυταρχικό, χωρίς ίχνος ευγένειας και διπλωματίας. Οι παραπάνω επιστολές μας φανερώνουν τον Ναπολέοντα δικτάτορα σε αντίθεση με τον Ναπολέοντα, ήρωα, οραματιστή και εμπνευσμένο ηγέτη συνθέτοντας μια πιο αντικειμενική και ολοκληρωμένη εικόνα αυτής της ιδιαίτερης ιστορικής φυσιογνωμίας.

 

Θάνος Αγγελής

Σκηνοθέτης/ Παραγωγός

Διευθυντής Angelis Films Ltd

www.angelisfilms.com