Το άτομο δεν η μικρότερη μονάδα ενός στοιχείου. Η ανακάλυψη αυτή στάθηκε το έναυσμα των ερευνητικών εργασιών της Μαρίας και του Πιερ Κιουρί, οι οποίοι έδωσαν τεράστια ώθηση στην Πυρηνική Φυσική.

Ηταν η εποχή που ο επιστημονικός κόσμος είχε συγκεντρώσει το ενδιαφέρον του στις ακτίνες Χ, τις οποίες είχε ανακαλύψει ο Βίλχελμ Ρέντιγκεν, τον Νοέμβριο του 1895. Μπροστά σ’ αυτό το επίτευγμα, τα ευρήματα του Μπεκερέλ γύρω από το ουράνιο και τα άλατα του ουρανίου, δεν είχαν κάνει σχεδόν καμία εντύπωση στην αρχή. Ομως, τον ίδιο καιρό, η Μαρία Κιουρί επέλεγε ως θέμα της διδακτορικής της διατριβής, την ακτινοβολία του ουρανίου. Και, λίγες μέρες μετά από τα πρώτα της πειράματα, είχε προσδιορίσει τον αποφασιστικό παράγοντα του φαινομένου: ότι δηλαδή η ενέργεια εξαρτάται αποκλειστικά από την ποσοτική παρουσία του ουρανίου στην εκάστοτε χρησιμοποιούμενη χημική ένωση.

Τα τελικά συμπεράσματά της στάθηκαν τα πρώτα ερεθίσματα για τη διατύπωση, αργότερα, των ατομικών θεωριών. Η ίδια η Μαρία Κιουρί απέδειξε και την ακτινοβολία του θορίου, δίνοντάς της την ονομασία «ραδιενέργεια».

Το ζεύγος Κιουρί, συνεχίζοντας τις έρευνές του, βρήκε το 1899, ένα στοιχείο εκατοντάδες φορές πιο ραδιενεργό από το ουράνιο, το οποίο ονόμασαν «πολώνιο», προς τιμήν της Πολωνίας, πατρίδας της Μαρίας Κιουρί. Και την ίδια χρονιά, ανακάλυψαν και το ακόμα πιο ενεργό στοιχείο, το «ράδιο».

Για τις επιστημονικές αυτές εργασίες τους, το ζεύγος Κιουρί μοιράστηκε το 1903,το Νόμπελ Φυσικής με τον Ανρί Μπεκερέλ.

Τα πρωτοποριακά πειράματα του ζεύγους Κιουρί, δεν επηρέασαν μόνο την επιστήμη, αλλά και την υγεία τους… Το ανδρόγυνο άρχισε να υποφέρει όλο και πιο έντονα από ένα ανεξήγητο ακόμη τότε σύνδρομο: αβάσταχτη κούραση, ληθαργικές καταστάσεις, και πληγές στα χέρια. Κυρίως η Μαρία, χωρίς να το ξέρει, είχε ήδη παρουσιάσει τα πρώτα ραδιοπαθολογικά συμπτώματα της λευχαιμίας, που αργότερα θα της στοίχιζαν τη ζωή.

Τον Απρίλιο του 1906, ο Πιερ Κιουρί πέθανε, όταν τον χτύπησε μια άμαξα, την ώρα που διέσχιζε το δρόμο. Αυτό ήταν ένα δυνατό χτύπημα για τη Μαρία, που όμως την έκανε να αφοσιωθεί περισσότερο στις ερευνητικές της εργασίες.

Το 1910 κατόρθωσε να απομονώσει το ράδιο, γεγονός που της χάρισε το 1911 το Νόμπελ Χημείας. Είχε ήδη εξαντλήσει σε υπερβολικό σημείο τον εαυτό της, αφού οι εργαστηριακές μελέτες της προκαλούσαν, λόγω επεξεργασίας τόνων υλικού, φοβερή σωματική κόπωση.

Το ότι οι ραδιενεργές ουσίες εκπέμπουν διαφορετικής φύσεως ακτινοβολία η καθεμιά, ήταν μια ιδιότητα που τη διαπίστωσε τόσο ο Πιερ Κιουρί στη Γαλλία, όσο και ο Ερνεστ Ράδερφορτ στον Καναδά, τελείως ανεξάρτητα ο ένας από τον άλλο. Ηταν η βάση της διάκρισης των ακτίνων Αλφα (πυρήνας ηλίου), Βήτα (ηλεκτρόνια) και Γάμμα (φωτόνια).

Με τις ανακαλύψεις αυτές, προκλήθηκε στις αρχές του 20ου αιώνα, το πρώτο ρήγμα στην πεποίθηση που επικρατούσε, ότι το άτομο δεν μπορούσε να διασπασθεί. Στην πραγματικότητα, υπάρχουν στοιχεία στη φύση που μεταστοιχειώνονται, χωρίς καμία απολύτως εξωτερική επέμβαση, σε άλλα ελαφρότερα. Κατά τη μετατροπή τους αυτή, εκλύεται ενέργεια με τη μορφή σωματιδίων και ηλεκτρομαγνητικών ακτίνων. Την καταστροφική επίδραση της ενέργειας αυτής θα την ανακάλυπταν οι ερευνητές πολύ αργότερα. Η Μαρία Κιουρί θα είχε ήδη πεθάνει από λευχαιμία το 1934, σε ηλικία 66 ετών, στο Σανσελμόζ της Ελβετίας.

Σταθμοί της ζωής της Μαρίας ΚΙουρί

Από τη Βαρσοβία στο Παρίσι, 1891. Η 24χρονη Μαρία Σκλοντόφσκα, με προτροπή της αδελφής της, πηγαίνει στο Παρίσι να σπουδάσει Φυσική στη Σορβόνη. Αποφοιτά με «άριστα» το 1883. Ενα χρόνο αργότερα γνωρίζει τον 35χρονο φυσικό Πιέρ Κιουρί, τον οποίο παντρεύεται το 1895. Το 1897 γεννιέται η κόρη της Ιρέν.

Νόμπελ Φυσικής, 1903

Η Μαρία και ο Πιέρ Κιουρί μοιράζονται το βραβείο Νόμπελ Φυσικής με τον Γάλλο Ανρί Μπεκερέλ. Εξαίρονται οι ερευνητικές εργασίες της Κιουρί, οι σχετικές με τη ραδιενέργεια, η οποία μαζί με τις ακτίνες Ρέντγκεν (ακτίνες Χ) αξιολογείται ως η μεγαλύτερη ανακάλυψη των αρχών του αιώνα.

Πρώτη γυναίκα καθηγήτρια, 1906

Ο Πιέρ Κιουρί πεθαίνει, χτυπημένος θανάσιμα από μια άμαξα καθώς διέσχιζε το δρόμο. Η Μαρία αναλαμβάνει την καθηγητική του έδρα. Είναι η πρώτη γυναίκα που θα διδάξει στο πανεπιστήμιο της Σορβόνης.

Ηττες και τιμές, 1911

Η Μαρία θέτει υποψηφιότητα για τη Γαλλική Ακαδημία Επιστημών, αλλά χάνει τη θέση για ελάχιστες ψήφους. Τον Νοέμβριο όμως, η Κιουρί τιμάται με το Νόμπελ Χημείας.

Βοήθεια στους στρατιώτες

Στη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, η Μαρία Κιουρί ιδρύει πάνω από 200 κέντρα ακτίνων Ρέντγκεν (ακτίνων Χ) ώστε, με τη γρήγορη διάγνωση που προσφέρουν οι ακτινογραφίες, να μπορεί να επισπευσθεί η θεραπεία των τραυματιών.

Τεχνητή ραδιενέργεια, 1934

Τη χρονιά του θανάτου της μητέρας της, η Ιρέν Ζολιό-Κιουρί, ανακαλύπτει με τον άντρα της Φρεντερίκ, την τεχνητή ραδιενέργεια, βομβαρδίζοντας αλουμίνιο με σωματίδια άλφα. Για την εργασία τους αυτή, το 1936 βραβεύθηκαν με το βραβείο Νόμπελ Χημείας.

(Πηγή: Εγκυκλ. ΟΙ ΜΕΓΑΛΕΣ ΔΕΚΑΕΤΙΕΣ, Εκδ. Ομιλος Μανιατέα)