Η δημιουργική ενόραση, που αποτελεί ένα από τα μεγάλα μυστήρια της φύσης, δεν έχει ακόμη εξηγηθεί. Φαίνεται όμως πως υπάρχει μια ενδιαφέρουσα σχέση ανάμεσα στην ανθρώπινη δημιουργικότητα και στη δραστηριότητα του Ηλιου.

Κάνοντας μια λεπτομερή ανάλυση της εξέλιξης της θεωρητικής Φυσικής, ο Σοβιετικός επιστήμονας και καθηγητής Γκ. Ιντλίς, έφτασε στο σημείο να επιβεβαιώσει την υπόθεση ότι οι επιστημονικές ανακαλύψεις ακολουθούν ένα ορισμένο πρότυπο.

Σημειώνοντας τις ημερομηνίες κατά τις οποίες δημοσίευσαν τις εργασίες τους διάσημοι επιστήμονες, όπως ο Νεύτωνας, ο Λάιμπνιτς, ο Λομονόσοφ, ο Κουλόμπ, ο Φαραντέι, ο Μάξγουελ και άλλοι, παρατήρησε μια χαρακτηριστική ρυθμικότητα: οι πιο αξιοσημείωτες ανακαλύψεις συμπίπτουν με τους ενδεκαετείς κύκλους της ηλιακής δραστηριότητας!

Ολοι γνωρίζουμε ότι οι κύκλοι της φύσης επηρεάζουν τον άνθρωπο, αλλά πώς συνδέεται η δημιουργική ενόραση με τις ηλιακές διεργασίες; Φαίνεται ότι όσο η ηλιακή δραστηριότητα αυξάνεται, τόσο αυξάνεται και το μαγνητικό πεδίο της Γης. Αυτό το τελευταίο έχει τον αντίκτυπό του πάνω στο νευρικό μας σύστημα. Πράγματι, οι βιομαγνητολόγοι μιλούν σήμερα για ανθρώπους που έχουν «μαγνητισμένα νεύρα» και όχι για «διεγερμένα νεύρα».

Φαίνεται ότι οι καλλιτεχνικές ιδιοφυΐες επηρεάζονται από την ηλιακή δραστηριότητα. Δεν έχετε παρά να μελετήσετε την περίοδο 1829-1831 στην ιστορία της μουσικής. Τότε ο Μπερλιόζ τελείωσε την περίφημη «Φανταστική Συμφωνία» του, ο Σοπέν έγραψε τα δύο έξοχα κονσέρτα του για πιάνο και ο Μέντελσον συνέθεσε τη «Σκοτική Συμφωνία» που θεωρείται η καλύτερή του. Ακόμα και τα αριστουργήματα της όπερας, όπως ή «Νόρμα» και η «Υπνοβάτιδα» του Μπελίνι, η «Αννα Μπολένα» του Ντονιτσέτι και ο «Φρα Διάβολο» του Εσπρί Ομπέρ τελείωσαν στην ίδια περίοδο. Και πρέπει να σημειωθεί ότι το έτος 1830 θεωρείται από τους αστρονόμους ως έτος έντονης ηλιακής δραστηριότητας.

Φυσικά οι κορυφαίες στιγμές απόδοσης κάθε ιδιοφυΐας υπακούουν σ’ έναν καθαρό προσωπικό ρυθμό. Υπάρχουν γόνιμες και άγονες περίοδοι που εμφανίζονται κυκλικά. Υπάρχει πρώτα η περίοδος αφομοίωσης και στοχασμού και έπειτα έρχεται μια περίοδος δημιουργικότητας. Ο Σταντάλ περίμενε κάποτε δέκα χρόνια για να του έρθει έμπνευση, δέκα χρόνια που ξοδεύτηκαν άσκοπα. Ο Ρέμπραντ περνούσε μέσα από εξαετείς κύκλους. Αυτοί οι κύκλοι άρχισαν το 1631 και κάθε έξι χρόνια αντιλαμβανόταν μια βαθιά αλλαγή στο στυλ του. Πρώτα είχε μια περίοδο φωτοσκιάσεων, έπειτα μια περίοδο ζεστών κιτρινοκάστανων αποχρώσεων. Κατόπιν η ζωγραφική του παρουσίασε ασυνήθιστα φωτεινά εφέ, μια πληθώρα χρωμάτων που έδιναν τη θέση τους σε πολύ μουντά φόντα. Επίσης υπεισέρχονταν στα θέματά του τραγικές νότες. Σύντομα όμως, το 1660, η μελαγχολική διάθεση του Ρέμπραντ εξαφανίστηκε από τους πίνακές του.

Φαίνεται ότι ο χρόνος γέννησης κάθε ατόμου μπορεί παρόμοια να επηρεάσει τις δημιουργικές του ικανότητες. Ετσι, η Σοφία Κοβαλέβσκαγια (1850-1891), που θεωρείται ως η πρώτη μαθηματικός της Ρωσίας, έκανε κάποτε την εξής παρατήρηση: «Είναι περίεργο, αλλά φαίνεται πως υπάρχουν καλά και άσχημα χρόνια σε σχέση με τη γέννηση των μεγάλων αντρών. Λίγα χρόνια πριν και μετά το 1825 γεννήθηκαν πολλοί μεγάλοι συγγραφείς». Η λίστα που παρουσίασε η Κοβαλέβσκαγια περιλάμβανε τον Τολστόι, τον Τουργκένιεφ και τον Ντοστογιέφσκι.

Οι επιστήμονες του Λένινγκραντ Γ. Μαξίμοφ και Β. Ζάβντιτς έφτιαξαν μια λίστα μεγάλων διανοητών και μεγαλοφυϊών των τεσσάρων προηγούμενων αιώνων. Ο πίνακας που συνέταξαν έδειξε καθαρά ότι οι μεγάλοι στοχαστές και οι δημιουργικοί άνθρωποι γεννιούνται ομαδικά, ακολουθώντας κάποια περιοδικότητα. Για παράδειγμα, στους τέσσερις περασμένους αιώνες υπήρξαν 18 αποκορυφώματα, κατά τα οποία γεννήθηκαν μεγάλες φυσιογνωμίες. Τα διαλείμματα ανάμεσα στα κορυφαία σημεία είναι κάπου 28 χρόνια. Αυτό το χρονικό διάστημα είναι ο πασίγνωστος κύκλος ηλιακής δραστηριότητας.

Ολοι ξέρουμε ότι ο ήλιος παίζει ένα σπουδαίο ρόλο στις διεργασίες της βιόσφαιρας. Π.χ. για εκατομμύρια χρόνια η ζωή στον πλανήτη μας αναπτυσσόταν με βάση τη φυσική ραδιενέργεια. Ο άνθρωπος δέχεται το μεγαλύτερο μέρος της ακτινοβολίας του ραδονίου (ραδιενεργού αερίου) και τα προϊόντα της μεταστοιχείωσης του ουρανίου. Το ραδόνιο φτάνει στην ατμόσφαιρα, περνώντας μέσα από τα πετρώματα και το έδαφος και η ακριβής ποσότητά του εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Στην πορεία των ερευνών του ο Σοβιετικός ηλιοφυσικός Α. Σεμυΐ-Ζάντεχ ανακάλυψε ότι πολλές περιπτώσεις αύξησης ραδονίου καταγράφηκαν μετά από ηλιακές εκλάμψεις. Επίσης η άνοδος του επιπέδου ραδιενέργειας συχνά συμπίπτει με γεωμαγνητικές θύελλες που προκαλούνται από ροές σωματιδίων προερχόμενες από τον ήλιο. Ετσι, όταν σημειώνεται μια αύξηση στην ηλιακή δραστηριότητα, έχουμε μια αντίστοιχη αύξηση στη συγκέντρωση ραδονίου στην ατμόσφαιρα. Αυτό το γεγονός έκανε τον Σεμυΐ-Ζάντεχ να αναρωτηθεί: «Αν τα αποκορυφώματα έμπνευσης ακολουθούν ηλιακές και μαγνητικές ακτινοβολίες, ως αποτέλεσμα των οποίων ο αέρας γεμίζει με ραδιενεργό αέριο, μήπως αυτό κατά κάποιο τρόπο επηρεάζει το αναπτυσσόμενο έμβρυο, προδιαθέτοντάς το για μια μεγάλη δημιουργικότητα;»

Εχει καταδειχθεί πειραματικά ότι το ραδόνιο έχει μια τονωτική επίδραση στο νευρικό σύστημα, αυξάνοντας την ικανότητά του για εργασία. Οι μεγάλες συγκεντρώσεις του φαίνεται πως προκαλούν ένα έντονο σύνδρομο, το οποίο ενεργοποιεί τα κρυμμένα αποθέματα του σώματος. Ισως αυτό να εξηγεί το γιατί η διανοητική εργασία είναι πιο παραγωγική σε εκείνες τις πρωινές και απογευματινές ώρες, κατά τις οποίες η ατμόσφαιρα έχει τη μεγαλύτερη ποσότητα ραδονίου.

Δρ. Βίκτορ Γιαγκοντίνσκυ