Την ώρα του θανάτου οι αρχαίοι στρατιώτες ίσως έβλεπαν τους νεκρούς συγγενείς τους να τους υποδέχονται και να τους οδηγούν μέσα από σκοτεινά τούνελ προς το φως. Οι χριστιανοί του Μεσαίωνα πιθανόν να χρησιμοποιούσαν τα οράματα του άλλου κόσμου για να εμπλουτίσουν τις βιβλικές εικόνες του παραδείσου και της κόλασης. Και συγγραφείς όπως ο Βιργίλιος και ο Δάντης που έγραψαν τα επικά ταξίδια στον Κάτω Κόσμο ίσως βασίστηκαν σε εξωσωματικές εμπειρίες των ανθρώπων της εποχής τους.

Αυτές είναι μερικές από τις υποθέσεις που έκανε η Κάρολ Ζαλέσκι, συγγραφέας του βιβλίου «Ταξίδια στον Κάτω κόσμο», που αποτελεί σχολαστική μελέτη των επιθανάτιων εμπειριών από τον Μεσαίωνα μέχρι τις μέρες μας. «Αντιλήφθηκα ότι η εσωτερική αντίληψη της ιστορίας μπορεί να είναι το κλειδί για την κατανόηση των επιθανάτιων εμπειριών» ισχυρίζεται η Ζαλέσκι που διδάσκει θρησκειολογία στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ.

«Ενώ οι επιστημονικοί κλάδοι όπως είναι η αστρονομία και η βιολογία αναπτύχθηκαν μόνο τα τελευταία 1500 χρόνια» λέει η Ζαλέσκι, «μερικές από τις σπουδαιότερες όψεις της ανθρώπινης εμπειρίας είναι αιώνιες». Για παράδειγμα ο στρατιώτης που επιστρέφει από τον άλλο κόσμο, στο βιβλίο «Διάλογοι» του πάπα Γρηγορίου του Μεγάλου, περιγράφει μια γέφυρα απ’ όπου οι αμαρτωλοί πέφτουν στα βρόμικα νερά του ποταμού που κυλάει από κάτω. Ομως οι αγαθές ψυχές τη διαβαίνουν και οδηγούνται σε ένα γαλήνιο λιβάδι.

Πώς σχετίζεται αυτό με τη σύγχρονη εποχή μας; Ο γκουρού των επιθανάτιων εμπειριών Ρέημοντ Μούντυ λέει πως οι άνθρωποι που εξέτασε του είπαν πως γύρισαν στο σώμα τους πλημμυρισμένοι από έντονες εντυπώσεις γαλήνης.

Η Ζαλέσκι, έχοντας κάνει μόλις το δεύτερο παιδί της, αναφέρει ότι μερικές γυναίκες-ειδικά σε περιπτώσεις δύσκολων τοκετών-έχουν οράματα παρόμοια με τις επιθανάτιες εμπειρίες. Αν και το πρόσφατο μωρό της γεννήθηκε σχετικά εύκολα με καισαρική τομή, στο πρώτο της παιδί είχε μια δύσκολη γέννα που διάρκεσε 36 ολόκληρες ώρες. «Επρόκειτο για μια απερίγραπτη εμπειρία» δήλωσε η Ζαλέσκι. «Για μένα ήταν σαν μια επιθανάτια εμπειρία».

Οι εμπειρίες αυτές ανήκουν στον χώρο της μυθολογίας ή της επιστήμης; Δεν ξέρω απαντάει η Ζαλέσκι. «Αλλά τις θεωρώ σαν μια ένδειξη για το ότι υπάρχει μια ψυχή, εντελώς ξέχωρη από το σώμα».

 

Άρης Νόμπελης